800-lecie Białej
![]()
Przez cały rok 2025 obchodzony jest Jubileusz 800-lecia miasta Biała, obfitujący w wiele ważnych wydarzeń, w których organizację włączają się pracownicy Urzędu Miejskiego w Białej, jednostki organizacyjne Gminy Biała: Gminne Centrum Kultury w Białej i Zespół Szkolno - Przedszkolny w Białej, a także Stowarzyszenie Miłośników Ziemi Bialskiej oraz mieszkańcy Gminy Biała.
Przygotowania do Roku Jubileuszowego
Przygotowania do Roku Jubileuszowego trwały od 2021 r. W tym okresie:
- wydano książkę "Historia Miasta Białej",
- wydano „Przewodnik po Białej”,
- wyprodukowano specjalną pieczęć na 800 lat miasta Biała,
- zlecono wyprodukowanie 800 pamiątkowych albumów, a także kufli wzorowanych na 700-leciu Białej,
- powołano 5 - osobową Kapitułę przyznania wyróżnienia medalem okolicznościowym z okazji Obchodów 800-lecia Białej,
- zorganizowano konferencję prasową w Centrum Społeczno - Kulturalnym na temat obchodów 800-lecia Białej,
Więcej pod linkiem: https://biala.gmina.pl/13086/konferencja-prasowa-na-temat-obchodow-800-lecia-bialej.html
- Stowarzyszenie Miłośników Ziemi Bialskiej otrzymało dofinansowanie do złożonego projektu zorganizowania pochodu w dniu 6 lipca.
Styczeń 2025
Świętowanie 800-lecia Białej rozpoczęto uroczystą galą w dniu 24.01.2025r. w sali głównej Urzędu Miejskiego w Białej, podczas której nastąpiło oficjalne otwarcie Roku Jubileuszowego oraz wręczenie ponad 50 zasłużonym osobom i instytucjom specjalnie wybitych na tą okazję medali okolicznościowych na podstawie decyzji powołanej Kapituły ds. Medali.
Link do opisu gali wraz ze zdjęciami: https://biala.gmina.pl/13308/rozpoczelismy-jubileusz-800-lecia-bialej.html
Marzec 2025
W marcu miały miejsce trzy zupełnie różne wydarzenia:
- Bieg Trzech Wież, w którym ok. 280 uczestników z całego rejonu konkurowało ze sobą w biegach na dystansach 5 i 10 km oraz nordic walking na dystansie 5 km:
https://biala.gmina.pl/13466/bieg-trzech-wiez-16032025.html
- projekcja filmu „Wyzwalani” w GCK w Białej upamiętniające 80. rocznicę tragicznego wejścia Armii Czerwonej do Białej, poprzedzona prelekcją Róży Zgorzelskiej:
https://gckbiala.pl/1772/wzruszajacy-wieczor-pamieci.html
- „Front przyszedł od zachodu”- uroczystości związane z tragicznym w skutkach wkroczeniem w marcu 1945 roku Armii Czerwonej do Białej: wystawa na bialskim rynku, msza święta w intencji ofiar wojny, złożenie na cmentarzu wieńców na grobach ofiar, projekcja filmu dokumentalnego "Czerwona zaraza" poprzedzona prelekcją ks. dk. dr Marka Dzionego promująca pamiętnik Josefa Matuschka w GCK w Białej:
https://biala.gmina.pl/13480/front-przyszedl-z-zachodu.html
Kwiecień 2025
Miesiąc kwiecień poświęcony był głównie społeczności żydowskiej. W ramach tzw. Festiwalu kultury żydowskiej:
- przeprowadzono warsztaty dla dzieci związane z kulturą żydowską,
- zorganizowano wyjazd do Domu Pamięci Żydów Górnośląskich w Gliwicach,
- w ramach wydarzenia "Front przyszedł z zachodu" zaprezentowano zrekonstruowaną bramę cmentarza żydowskiego w Białej, a w Gminnym Centrum Kultury w Białej odbyły się prelekcje dr. Sławomira Pastuszki i Dyrektora Muzeum Ziemi Prudnickiej Marcina Husaka, degustacja potraw żydowskich oraz koncert pieśni żydowskich w trzech językach:
https://biala.gmina.pl/13480/front-przyszedl-z-zachodu.html
https://gckbiala.pl/1779/final-festiwalu-kultury-zydowskiej-makom-cadik-za-nami.html
- Zespół - Szkolno Przedszkolny w Białej zorganizował apel z okazji Dnia Żydowskiego pt. "Szalom", podczas którego przedstawiono historię Żydów w Białej, a także kulturę, tradycje i potrawy żydowskie, a ponadto obchodzony był Szkolny Dzień Matematyki, w ramach którego logiczne zagadki odnosiły się do obchodów 800-lecia Białej:
https://biala.gmina.pl/13570/apel-pt-szalom-w-zsp-w-bialej-z-okazji-dnia-zydowskiego.html
Maj 2025
W dniu 3 maja w parku miejskim, w ramach Jubileuszu 800-lecia Białej, świętowano festiwal kultury polskiej. Uczniowie Zespołu Szkolno -Przedszkolnego w Białej przygotowali apel patriotyczny. Wystąpili: grupy bialskich mażoretek Blanco, dzieci ze Studia Piosenki działającego przy GCK w Białej, Anita Bąk, zespół folkowy ZAKUKA. Nie zabrakło także licznych atrakcji dla dzieci oraz stoisk z tradycyjnymi potrawami polskimi. Wieczorem odbyła się zabawa taneczna.
O tym wydarzeniu można poczytać więcej pod następującymi linkami:
https://biala.gmina.pl/13639/podsumowanie-weekendu-majowego.html
https://gckbiala.pl/1797/polska-opowiesc-festiwal-kultury-polskiej-za-nami.html
W Zespole Szkolno - Przedszkolnym w Białej wystawiono wszystkie prace plastyczne uczniów z okazji 800-lecia Białej.
Czerwiec 2025
Czerwiec to z kolei miesiąc poświęcony kulturze śląskiej. Szkoła podstawowa w Białej zorganizowała konkurs plastyczny „Nasza mała ojczyzna - miasto Biała 800 lat istnienia – zabytki i historia naszego miasta” oraz tydzień kultury śląskiej z apelem, wystawą tradycji śląskich i spotkaniem z Markiem Szołtyskiem.
W ramach świętowania w dniu 1 czerwca na stadionie miejskim w Białej zorganizowano wydarzenie „Śląski folklor”. Oprócz koncertów Julii Ledwoch, zespołu Kafili, Mirosława Szołtyska i Mariusza Kalagi na gości czekało mnóstwo atrakcji, m.in stoiska z tradycyjnymi śląskimi przysmakami i degustacje, gry, zabawy i animacje, rodzinne konkurencje z nagrodami, festiwal dmuchańców, bogaty program artystyczno - animacyjny, Piana Party, Bubble Football:
https://gckbiala.pl/1806/slaski-folklor-i-jubileuszowy-dzien-dziecka-juz-za-nami.html
Lipiec 2025
W lipcu odbyło się najważniejsze wydarzenie, czyli Główne Obchody 800-lecia Białej – aż 3 dni świętowania w dniach 04-06 lipca!
- w dniu 04 lipca odbyły się liczne atrakcje na basenie miejskim oraz biesiada z zespołem Trojoki na stadionie miejskim,
- w sobotę 5 lipca otworzono dodatkowo dla turystów nasze trzy wieże, a w ramach „Melodii pogranicza” przy licznych atrakcjach na bialskim stadionie odbył się przegląd zespołów artystycznych z Polski i Czech, a wieczorem zabawa z zespołem Bravo:
https://gckbiala.pl/1817/melodie-pogranicza-harmonia-bez-granic.html
- Niedziela 6 lipca na długo pozostanie w pamięci wszystkich mieszkańców oraz gości. Najpierw uroczysta msza św. w intencji byłych i obecnych mieszkańców Białej, później uroczyste odsłonięcie makiety miasta i w końcu niezwykły ponad 300-osobowy pochód historyczny przedstawiający najważniejsze momenty historii w Białej, nie tylko przy udziale rekonstruktorów, ale także naszych mieszkańców, którzy bardzo chętnie włączyli się w to wydarzenie. Pochód oraz liczne pokazy historyczne na stadionie dofinansowane były w ramach projektu „Nie zapomnieliśmy” Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Bialskiej. W tym dniu nie zabrakło także innych atrakcji, koncertów i występów na stadionie: Bialska Orkiestra, Andrea Rischka, bialskie mażoretki Blanco, tancerze z Marco Dance Studio, duet Kola i Jula, Maraquja Show, Artur Chamski i Magdalena Wodzińska, Magdalena MEG Krzemień oraz gwiazda wieczoru - zespół KOMBII, dmuchańce, wesołe miasteczko, piana party, wata cukrowa, liczne stoiska tematyczne i bogata gastronomia.
https://biala.gmina.pl/13968/glowne-obchody-jubileuszu-800-lecia-bialej.html
https://gckbiala.pl/1818/glowne-obchody-800-lecia-istnienia-bialej.html
Wrzesień 2025
W dniu 27 września na stadionie miejskim w Białej odbył się festiwal kultury niemieckiej składający się z dwóch części:
- koncerty wykonawców mniejszości niemieckiej,
- Biesiada Bawarska (Oktoberfest).
https://biala.gmina.pl/14312/niemiecka-mozaika-w-bialej-w-dniu-27-wrzesnia-2025r.html
https://gckbiala.pl/1846/niemiecka-mozaika-juz-za-nami.html
Październik 2025
Prelegentami wydarzenia byli:
- Marian Hrabovský – „Współżycie Czechów i Polaków na pograniczu czesko-polskim i polsko-czeskim w historii i współczesności”,
- Sebastian Ruszała – „Zamek w Białej – śląski epizod włoskiego baroku”,
- Michaela Neubauerová – „Procesy czarownic na terenie Księstwa Nyskiego i Opolsko-Raciborskiego ze szczególnym uwzględnieniem okolic Jesenika (XVII wiek)”,
- Aleksandra Starczewska-Wojnar – „Baby, chłopy i siekiery – rzecz o bialskich pieczęciach gminnych 1722–1933”,
- dr Andrzej Kałuża – „Paczki z Niemiec. O kulturze konsumpcyjnej na Górnym Śląsku”,
- dr Sławomir Pastuszka – „Kamienne głosy przeszłości: studium inskrypcji cmentarza żydowskiego w Białej”.
Listopad 2025
W sobotę 22 listopada na sali widowiskowej Urzędu Miejskiego w Białej odbyło się ostatnie wydarzenie w ramach obchodów 800-lecia Białej, czyli spektakl w wykonaniu Emilii Komarnickiej, Stefano Terrazzino i Anny Banasik, który opowiadał o pierwotnym pragnieniu miłości.
https://gckbiala.pl/1855/kto-ma-klucz.html
https://www.facebook.com/gminnecentrumkulturybiala
Pamiątki z 800-lecia
Zachęcamy także do:
1) zakupu pamiątek specjalnie wyprodukowanych na 800-lecie w Gminnym Centrum Kultury w Białej: https://gckbiala.pl/1759/pamiatki-z-okazji-800-lecia-bialej.html
2) odwiedzenia Izby Regionalnej w Centrum Społeczno-Kulturalnym w Białej przy ul. Kościuszki 10.













